سیاه شدن لبه برش لیزر در اغلب موارد به ضعف دستگاه یا سورس لیزر ربطی ندارد. تجربه کارگاهی نشان میدهد که مهمترین عامل این مشکل، گاز لیزر و نحوه استفاده از آن است. وقتی گاز لیزر خلوص کافی نداشته باشد، فشار آن درست تنظیم نشود یا متناسب با متریال انتخاب نشود، واکنش اکسیداسیون در لبه برش اتفاق میافتد و نتیجه، لبهای تیره و نیازمند پرداختکاری خواهد بود.
در واقع، گاز لیزر فقط برای خارج کردن مذاب از محل برش استفاده نمیشود؛ وظیفه اصلی آن کنترل محیط اطراف نقطه برش است. اگر این محیط بهدرستی از اکسیژن آزاد و ناخالصیها پاک نشود، حتی با بهترین دستگاهها هم کیفیت نهایی برش افت میکند.
چرا لبه برش سیاه میشود؟
یکی از دلایل اصلی سیاه شدن لبه، انتخاب اشتباه گاز مناسب برش است. بسیاری از اپراتورها برای افزایش سرعت، از اکسیژن استفاده میکنند؛ در حالی که اکسیژن با ایجاد واکنش شیمیایی، باعث سوختن لبه و تغییر رنگ آن میشود. در مقابل، در برشهای دقیق صنعتی بهخصوص روی استیل و آلومینیوم نیتروژن بهعنوان گاز مناسب برش انتخاب میشود تا لبه قطعه بدون اکسیداسیون باقی بماند.
دلایل رایج سیاه شدن لبه برش
- استفاده از گاز نامناسب برای نوع متریال
- خلوص پایین گاز لیزر یا وجود رطوبت
- فشار نامتناسب گاز خروجی از نازل
- نازل کثیف یا سایز نامناسب
- تنظیمات قدیمی برای سورس لیزر جدید
در بیشتر خطوط تولید، مشکل با اصلاح یکی از این موارد برطرف میشود.
چرا کیفیت گاز اینقدر مهم است؟
گاز بیکیفیت فقط لبه را سیاه نمیکند. این مشکل بهمرور باعث افزایش مصرف گاز، استهلاک نازل و لنز، و حتی ناپایداری کیفیت در قطعات مشابه میشود. در خطوط تولیدی که تیراژ بالا دارند، همین جزئیات کوچک میتواند هزینه نهایی پروژه را بهطور محسوسی افزایش دهد.
به همین دلیل، در کارگاههای حرفهای، کنترل کیفیت گاز لیزر بهعنوان بخشی از فرآیند تولید در نظر گرفته میشود، نه صرفاً یک ماده مصرفی ساده.
راه حل صنعتی بدون تعویض دستگاه
برای جلوگیری از سیاه شدن لبه برش، کافی است چند اقدام ساده اما تخصصی انجام شود: انتخاب گاز مناسب برش، کنترل خلوص گاز لیزر، تنظیم دقیق فشار متناسب با ضخامت ورق و بررسی وضعیت نازل. این اصلاحات کمهزینه، تأثیر مستقیم روی کیفیت نهایی دارند و اختلاف خروجی برش لیزر با برش پلاسما را کاملاً مشخص میکنند.
جمع بندی
سیاه شدن لبه برش لیزر یک مشکل رایج اما قابل پیشگیری است. در بیشتر موارد، ریشه این مشکل به گاز لیزر، انتخاب گاز مناسب برش و تفاوت ماهوی آن با فرآیندهایی مثل برش پلاسما برمیگردد. با اصلاح این عوامل، میتوان بدون تعویض دستگاه، به برشی تمیز، پایدار و صنعتی دست پیدا کرد.
